NHẬN DIỆN CẤU TẠO THÀNH NGỮ TIẾNG VIỆT CÓ KẾT CẤU 3 TIẾNG

Tóm tắt

Bài viết khảo sát thành ngữ tiếng Việt có kết cấu 3 tiếng từ góc độ cấu trúc hình thức nhằm nhận diện đặc điểm tổ chức và cơ chế hình thành ý nghĩa của loại đơn vị này. Kết quả cho thấy thành ngữ 3 tiếng tuy có dung lượng ngắn nhưng được tổ chức theo những quy tắc nhất định, trong đó các thành tố không chỉ giữ vai trò cấu tạo mà còn tham gia trực tiếp vào quá trình biểu trưng hóa, phản ánh tư duy, văn hóa, kinh nghiệm sản xuất, sinh hoạt cộng đồng của người Việt. Nghĩa của thành ngữ vì vậy không thể quy giản về phép cộng cơ học giữa các yếu tố cấu thành, mà được kiến tạo trên cơ sở tương tác giữa hình thức ngôn ngữ và chiều sâu văn hóa. Qua đó, bài viết góp phần làm sáng tỏ đặc trưng cấu trúc của thành ngữ tiếng Việt trong một hướng tiếp cận có tính hệ thống.